تور رسانهای اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی در هفته کار و کارگر؛ بررسی شرایط کاری و دستاوردهای پتروشیمی ایلام
پتروشیمی ایلام، با توجه به شرایط اقتصادی و تحریمی، یکی از نمادهای استقامت و خودکفایی در عرصه صنعت پتروشیمی ایران به شمار میرود. این مجتمع پتروشیمی در کانون توجه قرار دارد، چرا که با تلاشهای مهندسان و کارگران داخلی، توانسته است به عنوان یکی از محورهای کلیدی در تولید و ارزآوری کشور شناخته شود. هفته کار و کارگر، فرصتی است تا اهمیت نقش این قشر زحمتکش در اقتصاد ملی بیش از پیش نمایان شود. به همین مناسبت، تور رسانهای اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان ایلام به منظور بررسی دستاوردهای این صنعت در استان و آشنایی با شرایط کاری کارگران در این بخش برگزار شد.
تور رسانهای در حالی آغاز شد که طبیعت اردیبهشت ماه با هوای معتدل و دلپذیر خود، فضای بیرونی را به شکلی زیبا و آرامشبخش درآورده بود. اما در قلب بندر شهید رجایی، جایی که دیروز حادثهای تلخ جان تعدادی از هموطنان کارگر را گرفت، حال و هوای شهر سنگین و غمگین بود. این فضا به وضوح بیانگر تضاد بین زیبایی طبیعت و مشکلاتی است که در دل زندگی کارگران، به ویژه در بخشهای صنعتی، در جریان است. با توجه به این که تور رسانهای در این روزها به مناسبت هفته کار و کارگر برگزار میشد، هدف از این بازدید نه تنها ارزیابی شرایط فنی و تکنولوژیکی واحدهای پتروشیمی بلکه نگاهی عمیقتر به زندگی روزمره کارگران، چالشها و دستاوردهای آنان بود.
بازدید از مجتمع پتروشیمی ایلام با رعایت تمامی اصول ایمنی و حفاظتی آغاز شد. پس از ورود به این مجموعه عظیم صنعتی و ادای احترام به مزار شهید گمنام که در محوطه پتروشیمی ایلام واقع شده است، تیم رسانهای به سمت واحد شیرینسازی گاز (SRU) حرکت کرد تا در فضایی مناسب و تحت شرایط فنی، گزارشی از عملکرد این واحد تهیه شود. در این میان، بارش شدید باران و شرایط جوی نامساعد هیچگونه خللی در فرآیند گزارشبرداری ایجاد نکرد و خبرنگاران و مسئولان همچنان در جوی حرفهای و متعهد به کار خود ادامه دادند.
واحد شیرینسازی گاز (SRU) یکی از ارکان حیاتی پتروشیمی ایلام است که در فرآوری گاز ترش دریافتی از پالایشگاه ایلام نقش بسزایی دارد. مهندس محمد حسین قیطاسی، مدیر این واحد، در نشستی اختصاصی با خبرنگاران به تشریح فرایندهای پیچیده فنی این واحد پرداخت. وی با اشاره به نقش حیاتی این واحد در تأمین خوراک صنایع پتروشیمی گفت: «گاز ترش دریافتی از پالایشگاه ایلام در واحد شیرینسازی فرآوری میشود و پس از حذف ترکیبات گوگردی و دیگر آلایندهها، به عنوان خوراک اصلی برای واحدهای پاییندستی مانند الفینها مورد استفاده قرار میگیرد.»
قیطاسی در ادامه، به تولید انحصاری ماده BMDs اشاره کرد؛ مادهای که در سال ۱۹۹۹ به ثبت رسید و به عنوان یک افزودنی تخصصی در فرآیندهای پتروشیمی کاربرد دارد. این ماده با جلوگیری از پدیده کوکزدایی، عمر مفید کورهها را افزایش میدهد و نقش مهمی در بهینهسازی فرآیندهای تولید پتروشیمی ایفا میکند. وی افزود: «ظرفیت تولید این واحد ۶۰۰۰ تن در سال است، در حالی که مصرف داخلی تنها ۲۰۰۰ تن است و مازاد تولید به بازارهای صادراتی ارسال میشود.»
ویژگی قابل توجه دیگری که مهندس قیطاسی به آن اشاره کرد، تجهیز واحد شیرینسازی با فناوریهای روز دنیاست. «تجهیزات این واحد با توجه به شرایط خاص فنی و نیازهای پتروشیمی ایران طراحی و نصب شدهاند و از برندهای معتبر جهانی در این صنعت استفاده میشود که توانسته است رقابتپذیری این مجموعه را در سطح بینالمللی تقویت کند.»
پتروشیمی ایلام در شرایطی که بسیاری از کشورهای صنعتی برای تولید این محصولات وابسته به واردات هستند، موفق به بومیسازی فناوریهای پیچیده شده است. به طوری که امروز این صنعت در آسیا و اروپا رقیب ندارد و از نظر کیفیت، محصولات آن دارای درجه خلوص بینظیری هستند. در حالی که تنها چند کشور معدود همچون آمریکا و کانادا قادر به تولید مشابه این محصولات هستند، پتروشیمی ایلام توانسته است با اتکا به توانمندیهای داخلی، نه تنها نیازهای داخلی را برطرف کند بلکه سهم بزرگی از بازارهای جهانی را به خود اختصاص دهد.
اما در پس این دستاوردهای فنی و اقتصادی، آنچه که بیش از هر چیز قابل توجه است، تلاش و فداکاری کارگران این مجموعه های صنعتی است.
کارگران صنعتی، در شرایطی سخت و پرخطر فعالیت میکنند. این افراد در تعطیلات رسمی تقویمی و حتی در شرایط آب و هوایی نامساعد، هیچگاه از پای نمینشینند و همچنان در کنار دستگاههای پیچیده و پرخطر، به تولید ادامه میدهند.
شرایط کار در این صنایع با آلودگیهای محیطی و صنایع شیمیایی، سلامت کارگران را به شدت تحت تأثیر قرار میدهد و ساعات کاری که اغلب بیش از دوازده ساعت در روز است، موجب میشود کارگران فرصت کمی برای استراحت و حضور در کنار خانواده داشته باشند.
این کارگران در سکوت و بدون هیچگونه انتظار تشویق و تبلیغ، به ایجاد ارزش افزوده برای کشور و خانوادههای خود ادامه میدهند. آنها در دنیایی زندگی میکنند که هیچ اطلاعی از فضای مجازی و هیاهوهای رسانهای ندارند. در این دنیای بیصدا، تنها صدای دستگاهها و ابزارهای تولیدی است که گوششان را پر میکند و موسیقی روزمرهشان به شمار میرود.
پتروشیمی ایلام تنها یک مجتمع صنعتی نیست، بلکه نمادی از اراده، فداکاری و پیشرفت در دل تحریمها و محدودیتها است. در شرایطی که بسیاری از صنایع وابسته به واردات و فناوریهای خارجی بودند، کارگران این پتروشیمی با بهرهگیری از دانش و تخصص داخلی، توانستهاند به تولید محصولاتی با کیفیت جهانی دست یابند. این امر بدون زحمات شبانهروزی کارگران و حمایتهای مدیران فنی محقق نمیشد. اکنون، بهواسطه این تلاشها، پتروشیمی ایلام نه تنها به یکی از قطبهای تولیدی در کشور تبدیل شده است، بلکه در سطح جهانی نیز جایگاهی معتبر پیدا کرده است.
لازم به ذکر است که مسئولان باید به اهمیت ارتقای رفاه و حقوق کارگران توجه ویژهای داشته باشند. این کارگران با کمترین دستمزد و مزایای شهروندی، در شرایط سخت و پرخطر، بیهیچ چشمداشتی، به تولید و توسعه اقتصادی کشور کمک میکنند. آنها لیاقت دارند که در محیطهای کاری امنتر، با ساعات کاری منطقیتر و مزایای رفاهی درخور جایگاه خود، فعالیت کنند.
