ایلام را «زیبای صبور» مینامند؛ استانی که در جغرافیای انرژی ایران جایگاهی راهبردی دارد؛ از نفت و گاز گرفته تا پتروشیمی و کشاورزی و گردشگری. اما در نگاه هر ناظر بیطرف، پرسشی بنیادین بهسرعت پدیدار میشود: چرا استانی با این همه ظرفیت، همچنان محروم، حاشیهنشین و عقبمانده است؟
نشست اخیر جمعیت گفتمان انقلاب اسلامی استان ایلام با حضور و کار مشترک دکتر سارا فلاحی، نماینده مردم استان در مجلس شورای اسلامی، برگزار شد و بیش از سه ساعت به طول انجامید. در این جلسه مجموعهای از فعالان سیاسی، فرهنگی و دانشگاهی گرد هم آمدند تا به واکاوی همین پرسش بنیادین بپردازند. فضای نشست، هم نقدآلود بود و هم آکنده از دغدغه برای آیندهای روشنتر.
ضریب نفوذ سیاسی؛ گمشده همیشگی ایلام
عباس اکبری، مسئول رسانه جمعیت، با صدایی که میان انتقاد و امید در نوسان بود، چنین آغاز کرد:
«توسعه در ایران، بیش از هر چیز، به قدرت چانهزنی سیاسی گره خورده است. هر استان که سیاستمداری ملیتراز داشته، سهم بیشتری از منابع و پروژههای ملی برده است. اما ایلام در تمام سالهای گذشته، از این موهبت محروم بوده؛ نه در مجلس و نه در دولت چهرهای اثرگذار نداشتیم. همین خلأ، ریشه بسیاری از عقبماندگیهاست.»
اکبری سپس با اشاره به نقش دکتر سارا فلاحی در دو دوره اخیر مجلس افزود:
«خانم فلاحی توانست با نطقهای کنشگرانه، پرسشهای جسورانه و رویکردی ملینگر، ایلام را از حاشیه به متن سیاست کشور بیاورد. او نه تنها در صحن علنی مجلس، بلکه در مجامع علمی و رسانهای بینالمللی، تصویری تازه و پرقدرت از ایلام ارائه کرد. فلاحی با جسارت و پیگیری مثالزدنی، توانست مطالبهای بزرگ همچون انتقال گردنه مالیاتی شرکت بهرهبرداری نفت و گاز غرب به ایلام را به نتیجه برساند؛ اقدامی که سالها در حد شعار باقی مانده بود. امروز بیتردید میتوان گفت دکتر فلاحی، اولین چهره سیاسی زن در تاریخ ایلام است که به سطح ملی رسیده و در حال تبدیل شدن به الگویی الهامبخش برای نسل جدید سیاستورزان استان است.»
او در پایان سخنانش تأکید کرد:
«اگر قرار است ایلام به جایگاه واقعی خود برسد، مردم، خواص سیاسی و رسانهها باید از هماکنون بر روی سیاست سرمایهگذاری کنند و این مسیر باید با حمایت آگاهانه و جدی از دکتر سارا فلاحی آغاز شود.»
مدیریت شهری؛ قربانی شوراهای ناکارآمد
بحثها اما به «مدیریت شهری» هم کشیده شد. اکبری با لحنی تندتر هشدار داد:
«معضلات شهری ایلام با تعویض چند مدیر حل نمیشود. شوراهای شهر و روستا، در کل کشور، بهویژه ایلام، گرفتار ناکارآمدی ساختاریاند. قانون انتخابات شوراها باید بازنگری شود. امروز نتیجه انتخابهای نادرست، حضور نمایندگانی بیسواد و بیتجربه در عرصه مدیریت شهری است.»
او سپس به پدیده دخالت نمایندگان و اطرافیانشان در انتصابات پرداخت و گفت:
«مشکل اصلی، دولتمردانی هستند که نتوانستهاند میان مشاوره و دخالت، مرز روشنی ترسیم کنند. این خلأ سبب شده ستادهای انتخاباتی و کانالهای مجازی به مراکز فشار برای انتصابات بدل شوند؛ خطری جدی برای سلامت نظام اداری استان.»
مطالبه شفافیت؛ برش بودجه استانی
در ادامه جلسه، خدابخش داوودی نصر، عضو جامعه مهندسین، صریح و بیپرده از خلأ «برش استانی بودجه» سخن گفت:
«وقتی سهم هر دستگاه اجرایی از بودجه شفاف نباشد، هیچ برنامهریزی دقیقی شکل نمیگیرد. همهچیز در هالهای از ابهام میماند. شفافیت در برش بودجه، نه یک دستور اداری بلکه ستون اصلی توسعه و اعتماد عمومی است. بدون آن، ایلام همچنان اسیر شعارها خواهد بود.»
فرهنگ، پروژههای نیمهتمام و منطقه آزاد
محمدحسین بیضرر نیز در بخشی از جلسه بر بحران انتخاب مدیران فرهنگی تأکید کرد و گفت: «بیدقتی در انتخاب مدیران فرهنگی، سبب شده بسیاری از فرصتهای اجتماعی و فرهنگی استان از دست برود.»
سایر اعضا از جمله حامد نورینژاد (دبیر جلسه)، روحالله حاتمی، آذرخش، مهدی اکبرفرد و دکتر نوری نیز بر تعیین تکلیف پروژههای حیاتی استان همچون پارک پروپیلن، راهآهن و ساماندهی مدیریت شهری تأکید کردند.
در نهایت، موضوع منطقه آزاد ایلام نیز محل بحث شد. حاضران هشدار دادند که روند انتخاب هیئتمدیره منطقه آزاد به شکلی سوری پیش میرود و از استاندار خواستند تا با معرفی اعضای متخصص و کارآمد، این پروژه راهبردی را از بلاتکلیفی نجات دهد.
ایلام در آستانه یک انتخاب تاریخی
نشست جمعیت گفتمان انقلاب اسلامی، بار دیگر پرده از واقعیتی تلخ برداشت: ایلام، استانی است با ثروتهای عظیم اما سیاستمدارانی کمتوان.
سخنرانان تأکید کردند که تنها با پرورش رجال سیاسی ملیتراز، بازتعریف قانون شوراها، شفافیت در بودجه و تکمیل پروژههای راهبردی، میتوان این عقبماندگی تاریخی را جبران کرد.
ایلام امروز بر سر یک دو راهی ایستاده است؛ یا همچنان در حاشیه بماند، یا با سرمایهگذاری بر نخبگان سیاسی و اجتماعی، مسیر خود را به قلب توسعه ایران باز کند.
- نویسنده : عباس اکبری زاده
